Jesteś w: / » Szlaki kajakowe » Rzeka Krutynia »





"Rzeka Krutynia" - 90.00 km

Szlak rzeki Krutyni to najbardziej znany i popularny szlak Pojezierza Mazurskiego, niezwykle urokliwy, z dobrze rozwiniętą infrastrukturą okołoturystyczną a tym samym najbardziej uczęszczany, szczególnie w sezonie letnim. Szlak częściowo przebiega przez Mazurski Park Krajobrazowy chroniący jeziorny krajobraz polodowcowy Puszczy Piskiej i bogatą faunę i florę. Na trasie przepływamy przez rezerwaty:

  • Krutynia - krajobrazowo-leśny, chroniący Jezioro Krutyńskie, górny odcinek rzeki Krutyni, przy­brzeżne lasy oraz krajobrazowo-florystyczno-faunistyczny obejmujący dolny odcinek rzeki Krutyni, jeziora: Gardyńskie, Malinówko, Dłużec i Smolak oraz przyległe lasy, torfowiska i łąki. Rezerwat chroni fragment Parku o najbogatszej florze i faunie.
  • Królewska Sosna - leśno-torfowiskowy chroniący ponad 200-letni starodrzew oraz jeziorka dystroficzne z reliktową florą torfowisk wysokich. Na terenie rezerwatu znajduje się obumarła w wieku ok. 300 lat pomnikowa sosna oraz dąb szypułkowy nazwany „Dębem nad Mukrem" im. Karola Małłka.
  • Czaplisko Ławny Lasek - ornitologiczny chroniący ponad 200-letni drzewostan sosnowy i dawne miejsca gniazdowania czapli siwej.

Szlak rzeki Krutyni ma także swoje odzwierciedlenie w literaturze. Miejscowość Zgon była stałym miejscem letniego pobytu Igora Newerly, a Krutynia inspiracją dla powieści o tematyce kajakowej "Za Opiwardą, za siódmą rzeką...". Efektem podróży Melchiora Wańkowicza po Prusach Wschodnich, którą odbył w formie spływu Krutynią kajakiem "Kuwaka" i samochodem w czerwcu 1935r. była jedna z najważniejszych jego książek - zbiór należących do klasyki reportaży "Na tropach Smętka". A i miejscowość Spychowo (dawniej Pupy, Puppen) obecną nazwę zawdzięcza powieści Henryka Sienkiewicza "Krzyżacy". W miejscowości Krutyń mieszkał pisarz i działacz mazurski Karol Małłek a w 1963r. wakacje spędził amerykański pisarz i noblista John Steinbeck. W mazurskiej chacie w miejscowości Zgon obecnie mieszka i tworzy rzeźbiarz Adam Szubski, gdzie założył galerię ludzkich rzeźb. W miejscowości Koczek lato spędzał Krzysztof Kieślowski.

Należy pamiętać, że szlak Krutyni to system połączonych różnymi ciekami wodnymi jezior rynnowych, na których wiatr często przybiera na sile. Rzeka może być kontynuowana szlakami Wielkich Jezior Mazurskich i innymi szlakami rzek i kanałów Pojezierza Mazurskiego.

Szczegółowy opis szlaku
km
[w dół rzeki]
 
km
[w górę rzeki]
 
Opis 
0.0090.00Miejscowość Sorkwity - dogodne miejsce rozpoczęcia spływu poniżej mostu drogowego.
0.5089.50Na lewym brzegu widoczne zabudowania neogotyckiego zespołu pałacowo-parkowego z poł. XIXw. rodu von Mirbach.
1.0089.00Przepływamy pod mostkiem na lokalnej drodze.
1.5088.50Wpływamy na rynnowe jez. Lampackie (pow. 1.9km2). Trzymamy się lewego brzegu.
6.0084.00Po przepłynięciu wąskiej cieśniny wpływamy na wąskie jez. Lampasz (pow. 0.85km2).
7.5082.50Mijamy prom na wysokości m. Borowski Las z ośrodkami wczasowymi na prawym brzegu.
10.1079.90Wpływamy w zalesiony odcinek rzeki o nazwie Sobiepianka.
10.5079.50Przepływamy pod niewielką kładką na lokalnej drodze. Nurt przyspiesza. W korycie pojawiają się pojedyncze kamienie. Przy niskich stanach wody może pojawić się konieczność holowania kajaka.
11.3078.70Dopływamy do jez. Kujno (pow. 0.25km2).
12.7077.30Wypływ rzeki o nazwie Grabówka w kierunku południowym.
13.0077.00Rzeka płynie w zatrzcinionym terenie wśród pól. Brzegi zadrzewione.
13.5076.50Docieramy do mostu drogowego w m. Borowe. Dalej rzeka płytka brzegi zatrzcinione.
14.0076.00Dopływamy do kolejnego rynnowego jez. Dłużec (pow. 1.23km2). Płyniemy na południe. Na lewym brzegu zabudowania m. Dłużec.
17.1072.90Płyniemy wzdłuż lewego brzegu i osiągamy wypływ rzeki na południu wśród trzcin.
17.5072.50Dalej rzeka płynie szeroko. Brzegi zadrzewione.
18.0072.00Przepływamy pod mostem drogowym i wpływamy na jez. Białe (pow. 3.28km2). [UWAGA!] Jezioro jest dużym akwenem. Przy silnym wietrze może tworzyć się wysoka fala.
18.5071.50Mijamy małą zalesioną wyspę.
19.0071.00Mijamy kolejną, większą wyspę.
19.5070.50Po lewej stronie mijamy największą "Wyspę Owczą" z promem.
19.9070.10Na zachodnim brzegu mijamy stanicę wodną "Bieńki".
21.0069.00Wypływ rzeki o nazwie Dąbrówka w połowie jeziora w kierunku zachodnim.
21.5068.50Płyniemy przez puszczański las.
22.0068.00Mijamy mostek na lokalnej drodze Machary-Gant.
22.5067.50Docieramy do kolejnego rynnowego jeziora Gant (pow. 0.66km2).
24.9065.10Wypływ rzeki o nazwie Babięcka Struga na końcu wąskiego jeziora.
26.0064.00Mijamy lokalny leśny mostek. Brzegi rzeki podmokłe.
26.5063.50Na prawym brzegu ujście strugi z jez. Tejsowo.
29.5060.50Na prawym brzegu stanica wodna "Babięta".
30.0060.00Docieramy do jazu elektrowni wodnej w dawnym młynie, którego początki sięgają XVII w. Obecnie młyn pełni funkcję elektrowni wodnej. Przenoska z lewej strony.
30.5059.50Za elektrownią nurt przyspieszony. Na prawym brzegu m. Babięta, której początkiem była kuźnica hutnicza.
32.0058.00Docieramy do jez. Zyzdrój Wielki (pow. 2.6km2) o bardzo rozwiniętej linii brzegowej z kilkoma wyspami, przechodzący w jez. Zyzdrój Mały (0.60km2).
39.0051.00Pod koniec jeziora na lewym brzegu rozlokowane ośrodki wczasowe.
39.5050.50Docieramy do komorowej śluzy Spychowo o dł. 26,6m. regulującej poziomy wód. Przenoska i wodowanie kajaka z prawej strony. Płyniemy przez lasy Puszczy Piskiej.
39.7050.30Dalej płyniemy rzeka o nazwie Zyzdrojowa Struga o zatrzcinionych bagiennych brzegach.
41.5048.50Na lewym brzegu stanica wodna "Spychowo".
41.7048.30Wpływamy na niewielkie jez. Spychowskie (pow. 0.46km2), trzymając się lewego brzegu zmierzamy do wypływu rzeki. Po przeciwnej stronie zlokalizowane zabudowania m. Spychowo. Stąd w l. 30-tych Melchior Wańkowicz rozpoczął swój spływ kajakiem "Kuwaka".
42.3047.70Przepływamy pod mostem w ciągu drogi Stare Kiełbonki-Spychowo. Dalej silne bystrze, w nurcie głazy.
43.5046.50Na prawym brzegu znana z koncertów tawerna"U Sławoja".
44.5045.50Na prawym brzegu mijamy ujście niewielkiej strugi z jez. Kierwik.
46.0044.00Wpływamy na jez. Zdrużno (2.42km2). Trzymając się prawego brzegu wpływamy w zatokę i kierujemy się na widoczny most drogowy w m. Koczek, gdzie lato spędzał Krzysztof Kieślowski.
47.5042.50Jezioro Zdrużno przechodzi w wąską szyję jez. Uplik (pow. 0.56km2).
48.5041.50Przepływamy przez rezerwat przyrody "Czaplisko Ławny Lasek" chroniący dawne miejsca gniazdowania czapli siwej.
49.5040.50Most w ciągu drogi Stare Kiełbonki-Zgon.
50.5039.50Wpływamy na jez. Mokre oraz w obszar Mazurskiego Parku Krajobrazowego. Na prawym brzegu stanica wodna "Zgon" oraz zabudowa letniskowa miejscowości. [UWAGA!] Jezioro jest dużym akwenem. Przy silnym wietrze zawsze tworzy się wysoka boczna fala. Zalecane płynięcie wzdłuż prawego brzegu. Dom nr 52 to miejsce pracy i wypoczynku Igora Newerly. W XIX w. mazurskiej chacie mieszka i tworzy rzeźbiarz Adam Szubski, gdzie założył galerię ludzkich rzeźb.
52.5037.50Na prawym brzegu pomnik przyrody "Dąb nad Mukrem" im. Karola Małłka i rezerwat przyrody "Królewska sosna" chroniący pomnikowe okazy drzew jeziorka dystroficzne.
58.0032.00Mijamy kilka wysp i dopływamy do północnej części jeziora. Wypływ rzeki w kierunku wschodnim z masywną zastawką. Przenoska lewym brzegiem.
58.5031.50Wpływamy na jez. Krutyńskie (pow. 0.57km2) oraz w obszar rezerwatu przyrody Krutynia chroniącego krajobraz o wybitnych walorach.
59.5030.50Zmierzamy w kierunku wschodnim do wypływu rzeki, która od tego momentu nosi właściwą nazwę Krutynia.
62.5027.50Płyniemy w pięknym leśnym otoczeniu. Docieramy do stanicy wodnej "Krutyń" i centrum m. Krutyń z historyczną zabudową wiejską. Mieści się tu muzeum przyrodnicze, prezentujące faunę i florę parku oraz zabytki archeologiczne z wykopalisk prowadzonych na tym terenie. W latach 1951-1957 mieszkał tu pisarz i działacz mazurski Karol Małłek a w 1963r. wakacje spędził tu amerykański pisarz i noblista John Steinbeck.
63.0027.00Przepływamy pod mostem. Tu istnieje największe skupisko usług okołoturystycznych.
64.5025.50Przepływamy pod mostem drogowym w m. Krutyński Piecek.
65.0025.00Docieramy do rozlewiska i tamy młyńskiej w m. Zielony Lasek. W XIX w. młynie zbudowanym w konstrukcji ryglowej z ceglanym wypełnieniem obecnie funkcjonuje elektrownia wodna. Długa przenoska prawym brzegiem. Za jazem nurt znaczny. W korycie pojedyncze głazy.
68.2021.80Rzeka zwalnia nurt, dopływamy do m. Rosocha. W okolicy głazowiska skupiające granity i gnejsy o obwodzie 2-5 m.
69.5020.50Płyniemy spokojną rzeka wśród pól i łąk. Brzegi bagniste, porośnięte trzcina.
71.5018.50Z prawej strony ujście niewielkie strugi od jez. Duś.
72.2017.80Na prawym brzegu ulokowana m. Wojnowo z drewnianą cerkwią z l. 1922-1927, neogotycką molenną z l. 1923-1927, prawosławnym cmentarzem i zabudową wiejską z przełomu XIX/XX w. Przepływamy pod mostem drogowym.
74.5015.50Docieramy do m. Ukta założonej w 1832r. na miejscu kolonii drwali oraz dawnej huty szkła z neogotyckim kościołem. Przepływamy pod mostem drogowym.
75.0015.00Mijamy łukowe, kamienne przyczółki nieistniejącego XIX w. mostu kolejowego. Wpływamy w obszar drugiej części rezerwatu "Krutynia" chroniącego fragment parku o najbogatszej florze i faunie.
75.5014.50Docieramy do stanicy wodnej "Ukta". Dalej rzeka intensywnie meandruje.
83.007.00Przepływamy pod mostem drogowym w m. Nowy Most. Na prawym brzegu widoczna stanica wodna "Nowy Most".
85.504.50Wpływamy na niewielkie jez. Gardyńskie (pow. 0.71km2). Taflę porasta bujna roślinność wodna.
85.804.20Trzymamy się prawego brzegu i osiągamy wypływ rzeki.
86.004.00Wpływamy na jez. Malinówka (pow. 0.21km2) przechodzące w wąskie jez. Jerzewko usytuowane w bagiennej dolinie.
88.002.00Na lewym brzegu mijamy stylizowaną stanicę wodną.
89.001.00Docieramy do łukowego mostu drogowego w m. Iznota.
90.000.00Ujście Krutyni do jez. Bełdany (pow. 9.44km2) i hydrograficzny koniec szlaku rzeką Krutynią.
Opracowano na podstawie dostępnych informacji oraz obserwacji własnych (wg stanu na 2009r.) © anna majewska






Rzeka Krutynia - fotogaleria
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 



 
  
   

Wygenerowano w czasie: 0.076 sekundy.
Engine by zoltek